Trong thai kỳ, tam cá nguyệt thứ ba là giai đoạn tăng cân nhanh nhất của thai nhi. Đây là thời điểm quyết định trực tiếp đến cân nặng lúc sinh, sức khỏe sơ sinh và khả năng thích nghi của em bé trong bụng sau khi chào đời. Hiểu đúng sự phát triển thai nhi ở 3 tháng cuối giúp mẹ bầu theo dõi thai kỳ chủ động và chăm sóc thai kỳ 3 tháng cuối đúng chuẩn y khoa.
Tháng cuối mỗi tuần thai nhi tăng bao nhiêu gam?
Trong tháng cuối thai kỳ thuộc tam cá nguyệt thứ ba, thai nhi thường tăng khoảng 150 đến 200 gam mỗi tuần. Tuần thai từ 32 đến 36, mức tăng phổ biến là 150 gam mỗi tuần. Từ tuần 37 đến 40, nhiều bào thai có thể tăng gần 200 gam mỗi tuần nếu dinh dưỡng mẹ và tốc độ tăng trưởng ổn định. Đây là giai đoạn tăng cân nhanh nhất của quá trình mang thai.
Thai nhi 3 tháng cuối phát triển cân nặng ra sao?
Từ tuần thai 28 đến 40, quá trình phát triển thai chuyển trọng tâm từ hình thành cơ quan sang tăng trưởng bào thai. Lúc này, cân nặng thai nhi tăng nhanh hơn chiều dài thai nhi. Mô mỡ dưới da tích lũy mạnh. Cơ bắp hoàn thiện. Gan, phổi và não bộ tiếp tục phát triển chức năng.
Sự tăng trưởng thai nhi trong giai đoạn này phụ thuộc mạnh vào dinh dưỡng mẹ, tuần hoàn bánh nhau và sức khỏe bà bầu. Thai nhi phát triển theo chuẩn y khoa khi dinh dưỡng thai kỳ đáp ứng đủ năng lượng, đạm, vi chất và khi mẹ được theo dõi thai đều đặn bằng siêu âm thai.
Để theo dõi phát triển thai nhi hiệu quả trong tháng cuối thai kỳ, mẹ bầu có thể tự thực hiện theo từng bước sau.
Bước một. Ghi nhớ tuần thai chính xác. Tuần thai là cơ sở để đối chiếu chuẩn cân nặng thai nhi theo tuần.
Bước hai. Siêu âm định kỳ theo chỉ định y khoa. Kết quả giúp so sánh với biểu đồ cân nặng thai nhi và phát hiện chỉ số phát triển không đồng đều.
Bước ba. Duy trì chế độ dinh dưỡng mẹ bầu cân đối. Ăn uống tháng cuối thai kỳ cần tập trung vào chất lượng, không ép ăn quá mức.
Bước bốn. Theo dõi dấu hiệu bất thường. Thai máy ít, tăng cân thai nhi chậm hoặc tăng quá nhanh đều cần trao đổi sớm với bác sĩ.
Bảng tăng cân thai nhi tháng cuối theo từng tuần
Dưới đây là bảng tăng cân thai nhi tháng cuối theo từng tuần được tổng hợp từ tài liệu y khoa và thực hành lâm sàng phổ biến, áp dụng cho thai đơn, mẹ bầu ăn uống bình thường, không có bệnh lý thai kỳ và theo dõi thai đều đặn:
| Tuần thai | Cân nặng trung bình | Mức tăng mỗi tuần |
|---|---|---|
| Tuần 32 | Khoảng 1700 đến 1900 g | 150 đến 180 g |
| Tuần 33 | Khoảng 1900 đến 2100 g | 150 đến 200 g |
| Tuần 34 | Khoảng 2100 đến 2300 g | 180 đến 200 g |
| Tuần 35 | Khoảng 2300 đến 2500 g | 180 đến 220 g |
| Tuần 36 | Khoảng 2500 đến 2700 g | 200 đến 220 g |
| Tuần 37 | Khoảng 2700 đến 2900 g | 200 đến 250 g |
| Tuần 38 | Khoảng 2900 đến 3100 g | 150 đến 200 g |
| Tuần 39 | Khoảng 3000 đến 3300 g | 100 đến 150 g |
| Tuần 40 | Khoảng 3200 đến 3500 g | Tăng chậm |
Bầu tháng cuối ăn gì để con tăng cân đúng chuẩn?
Nhóm dinh dưỡng giúp thai tăng cân an toàn
Tăng đạm chất lượng cao. Đạm là nền tảng của tăng trưởng bào thai và phát triển thể chất thai nhi. Mỗi ngày, mẹ bầu nên bổ sung đủ đạm từ thịt nạc, cá, trứng, sữa và các loại đậu. Đạm giúp thai nhi tăng cân đều, hạn chế tình trạng thai chậm tăng trưởng.
Bổ sung chất béo tốt. Chất béo không làm thai béo bất thường mà giúp phát triển não bộ và tăng mô mỡ cần thiết. Dầu ô liu, dầu mè, quả bơ và cá béo hỗ trợ cân nặng thai nhi mà không gây rối loạn chuyển hóa.
Đảm bảo tinh bột vừa đủ. Tinh bột cung cấp năng lượng cho mẹ bầu ăn uống bình thường và hỗ trợ quá trình phát triển thai. Nên ưu tiên gạo lứt, khoai, yến mạch để tránh tăng cân nhanh ở mẹ nhưng thai vẫn nhẹ.
Vi chất không thể thiếu. Sắt, canxi, kẽm, DHA và acid folic hỗ trợ sự tăng trưởng thai nhi, chiều dài thai nhi và giảm nguy cơ chỉ số phát triển không đồng đều. Thiếu vi chất có thể khiến thai nhi nhẹ cân dù mẹ tăng cân.
Thực phẩm nên ưu tiên trong tháng cuối
Nhóm đạm dễ hấp thu. Cá hồi, cá thu, thịt gà bỏ da, thịt bò nạc, trứng chín và sữa tiệt trùng hỗ trợ tăng cân thai nhi và phát triển thể chất.
Nhóm tinh bột chậm. Khoai lang, yến mạch, bánh mì nguyên cám giúp cung cấp năng lượng ổn định, hạn chế giảm cân hoặc tăng cân bất thường.
Rau và trái cây chọn lọc. Rau xanh đậm, bơ, chuối và cam giúp bổ sung vi chất, hỗ trợ cân nặng thai nhi theo tuần mà không gây đầy bụng.
Sữa và chế phẩm từ sữa. Sữa bầu hoặc sữa tươi tiệt trùng cung cấp canxi và đạm. Việc dùng sữa cần phù hợp với hệ tiêu hóa, không bắt buộc nếu mẹ đã ăn đủ.
Lượng ăn bao nhiêu là đủ mỗi ngày?
Mỗi ngày nên ăn ba bữa chính và hai đến ba bữa phụ. Trung bình mẹ bầu tháng cuối cần tăng khoảng 300 đến 450 kcal mỗi ngày so với trước thai kỳ. Không nên ăn gấp đôi khẩu phần người bình thường vì dễ gây tăng cân nhanh ở mẹ, trong khi thai vẫn nhẹ.
Theo dõi kết quả qua siêu âm. Nếu cân nặng thai nhi theo tuần đạt chuẩn, mẹ không cần thay đổi quá nhiều. Nếu thai nhi tăng cân chậm, bác sĩ sản khoa sẽ hướng dẫn điều chỉnh chế độ dinh dưỡng mẹ bầu hoặc bổ sung phù hợp. Việc ăn uống tháng cuối thai kỳ cần hướng đến em bé trong bụng khỏe mạnh, đủ cân và sinh nở an toàn.
Thai tăng cân quá nhanh hoặc quá chậm có sao không
Câu hỏi thường gặp
Không nên ép mẹ bầu ăn nhiều hơn một cách máy móc khi thai nhi tăng cân chậm.
Trong quá trình mang thai, đặc biệt ở chăm sóc thai kỳ 3 tháng cuối, việc thai nhi tăng ít cân có thể do nhiều nguyên nhân. Không phải cứ tăng lượng ăn là giải quyết được vấn đề. Cần điều chỉnh ăn uống tháng cuối thai kỳ có kiểm soát, đúng cách và theo hướng dẫn y khoa.
Thai nhi tăng cân nhanh ở tháng cuối thai kỳ có thể làm tăng nguy cơ sinh khó, nhưng không phải trường hợp nào cũng bất thường.
Trong tam cá nguyệt thứ ba, tăng cân nhanh nhất ở tháng cuối là hiện tượng sinh lý. Trung bình mỗi tuần tăng rõ rệt bằng gam. Tuy nhiên, nếu tốc độ tăng cân bất thường, vượt xa chuẩn cân nặng thai nhi, mẹ bầu cần được theo dõi.
Thai máy ít có thể liên quan đến sự phát triển thai nhi, nhưng không phản ánh trực tiếp cân nặng trong mọi trường hợp. Trong quá trình phát triển thai, thai máy phản ánh hoạt động thần kinh và cơ của bào thai. Khi thai nhi nhẹ cân hoặc chậm phát triển, thai máy có thể giảm. Tuy nhiên, thai máy còn phụ thuộc vào tuần thai, vị trí bánh nhau và thời điểm trong ngày. Việc theo dõi kết hợp giữa cảm nhận của mẹ và kiểm tra y khoa giúp phát hiện sớm bất thường trong thai kỳ.
Đây là tình trạng khá phổ biến trong thực tế chăm sóc sức khỏe bà bầu.
Nguyên nhân chính gồm:
Dinh dưỡng mẹ không chuyển hóa hiệu quả sang bào thai. Mẹ ăn nhiều nhưng thiếu đạm, vi chất cần thiết cho phát triển thể chất thai nhi.
Mẹ tăng cân do tích nước hoặc mỡ dưới da, không phản ánh sự tăng trưởng thai nhi.
Ảnh hưởng bệnh lý mẹ như thiếu máu, rối loạn chức năng nhau thai làm giảm cung cấp dưỡng chất cho thai nhi.
Không bắt buộc mọi mẹ bầu đều phải uống sữa bầu trong tháng cuối thai kỳ.
Sữa bầu chỉ là một phần trong chế độ ăn. Với mẹ bầu ăn uống bình thường, không có bệnh lý thai kỳ và thai đơn, dinh dưỡng từ bữa ăn có thể đã đủ cho quá trình mang thai.
Hotline